W dn. 19 kwietnia 2007 r. Rada przyjęła Decyzję ustanawiającą na lata 2007-2013 program szczegółowy "Prawa podstawowe i obywatelstwo" jako część programu ogólnego "Prawa podstawowe i sprawiedliwość"

Cele ogólne programu to:

1. wspieranie rozwoju społeczeństwa europejskiego, w którym szanuje się prawa podstawowe uznane w art. 6 ust. 2 Traktatu o Unii Europejskiej, w tym prawa wynikające z obywatelstwa Unii Europejskiej;
2. wzmacnianie społeczeństwa obywatelskiego oraz propagowanie otwartego, przejrzystego i regularnego dialogu z nim na temat praw podstawowych;
3. zwalczanie rasizmu, ksenofobii i antysemityzmu oraz upowszechnianie postawy większego zrozumienia dla innych kultur i wyznań i większej tolerancji w całej Unii Europejskiej;
4. rozwijanie kontaktów, wymiany informacji i tworzenie sieci pomiędzy organami sądowniczymi i administracyjnymi oraz środowiskiem prawniczym – m.in. przez wspieranie szkoleń w dziedzinie sądownictwa – w celu poprawy porozumienia między tymi organami oraz między przedstawicielami zawodów prawniczych.
    

Cele ogólne programu stanowią uzupełnienie celów realizowanych przez Agencję Praw Podstawowych Unii Europejskiej, ustanowioną na mocy  Rozporządzenia (WE) nr 168/2007.

Cele szczegółowe programu to:

1. upowszechnianie praw podstawowych uznanych w art. 6 ust. 2 Traktatu o Unii Europejskiej oraz informowanie wszystkich o ich prawach, w tym prawach wynikających z obywatelstwa Unii Europejskiej w celu zachęcania obywateli do aktywnego udziału w życiu demokratycznym Unii;
2. w razie konieczności badanie, czy w Unii Europejskiej i państwach członkowskich podczas wdrażania prawa wspólnotowego przestrzega się konkretnych praw podstawowych oraz uzyskiwanie opinii w konkretnych kwestiach związanych z prawami podstawowymi w tym zakresie;
3. wspieranie organizacji pozarządowych i innych podmiotów społeczeństwa obywatelskiego celem zwiększenia możliwości ich aktywnego uczestnictwa w upowszechnianiu praw podstawowych, praworządności i demokracji;
4. stworzenie odpowiednich struktur służących promowaniu dialogu międzywyznaniowego i wielokulturowego na szczeblu Unii Europejskiej. 
    

Realizacji ww. celów służyć będzie wspieranie:

1. konkretne działania podejmowane przez Komisję, takie jak studia i badania naukowe, badania opinii publicznej i sondaże, określanie wskaźników i wspólnych metodologii, gromadzenie, opracowywanie i rozpowszechnianie danych i statystyk, seminaria, konferencje i spotkania ekspertów, organizowanie kampanii i imprez publicznych, tworzenie i prowadzenie witryn internetowych, przygotowywanie i rozpowszechnianie materiałów informacyjnych, wspieranie sieci ekspertów krajowych i zarządzanie tymi sieciami oraz działania w zakresie analizy, monitorowania i oceny;
2. konkretne projekty ponadnarodowe leżące w interesie Wspólnoty – zgłoszone przez organ państwa członkowskiego lub jakikolwiek jego podmiot, przez organizację międzynarodową lub pozarządową – w które w każdym przypadku zaangażowane są co najmniej dwa państwa członkowskie lub co najmniej jedno państwo członkowskie i jedno państwo przystępujące lub kandydujące, na warunkach określonych w rocznych programach prac;
3. wspieranie działalności organizacji pozarządowych lub innych podmiotów realizujących cele leżące w ogólnym interesie europejskim zgodnie z ogólnymi celami programu, na warunkach określonych w rocznych programach prac;
4. dotacje operacyjne przeznaczone na współfinansowanie wydatków związanych z programem stałych prac Konferencji Europejskich Sądów Konstytucyjnych oraz Stowarzyszenia Rad Stanu i Najwyższych Sądów Administracyjnych Unii Europejskiej – które prowadzą stosowne bazy danych umożliwiające gromadzenie w całej Europie krajowych wyroków związanych z wdrożeniem prawa wspólnotowego – o ile wydatki te są przeznaczone na dążenie do osiągnięcia celów leżących w ogólnym interesie europejskim poprzez propagowanie wymiany poglądów i doświadczeń w sprawach dotyczących orzecznictwa, organizacji i działań członków konferencji i stowarzyszenia w ramach wykonywania przez nich funkcji sądowniczych lub doradczych w kwestiach związanych z prawem wspólnotowym.

W działaniach objętych programem, poza krajami członkowskimi UE, mogą uczestniczyć również kraje przystępujące, kraje kandydujące i kraje Bałkanów Zachodnich objęte procesem stabilizacji i stowarzyszenia, a także, pod pewnymi warunkami, organy, podmioty lub organizacje pozarządowe z krajów innych niż ww.

Program skierowany jest do obywateli Unii Europejskiej, obywateli krajów uczestniczących lub obywateli krajów trzecich, którzy legalnie zamieszkują na terytorium UE, oraz do stowarzyszeń społeczeństwa obywatelskiego, między innymi grup działających na rzecz upowszechniania celów przedmiotowego programu.

W programie mogą uczestniczyć, m. in., instytucje oraz organizacje publiczne lub prywatne, szkoły wyższe, instytuty badawcze, organizacje pozarządowe, władze krajowe, regionalne i lokalne, organizacje międzynarodowe oraz inne organizacje nienastawione na zysk, mające siedzibę na terenie Unii Europejskiej lub w jednym z krajów uczestniczących. Możliwe jest również podejmowanie wspólnych działań wraz z międzynarodowymi organizacjami zajmującymi się problematyką praw podstawowych, takimi jak np. Rada Europy.

W ramach Planu pracy na 2008 r. przewidziano do wykorzystania łączną kwotę 12 mln euro, z czego 7,9 mln euro przeznaczone będzie na granty na działania i granty operacyjne, zaś 4,1 mln euro na działania realizowane przez Komisję Europejską.
Jako priorytety w 2008r. uznano:

• ochronę praw dzieci;
• zwalczanie rasizmu, ksenofobii i antysemityzmu;
• zwalczanie homofobii oraz upowszechnianie postawy większego zrozumienia dla innych kultur i wyznań i większej tolerancji w całej Unii Europejskiej;
• wspieranie aktywnego udziału obywateli w demokratycznym życiu UE;
• szkolenia z zakresu wiedzy o prawach podstawowych i ich upowszechnianie,
• ochronę prywatności i ochronę danych.

Program wdraża Komisja Europejska, wspierana przez komitet złożony z ekspertów państw członkowskich.

Polskę w komitecie reprezentuje p. Marta Pilarska-Baran, główny specjalista w Departamencie Bezpieczeństwa Publicznego.

Jeżeli jesteście Państwo zainteresowani otrzymywaniem aktualnych informacji dotyczących programu Prawa podstawowe i obywatelstwo, lub mają Państwo pytania dotyczące Programu, prosimy o przesłanie swoich danych/prośby o kontakt na adres mailowy: marta.pilarska@mswia.gov.pl.

Aktualności

Przydatne dokumenty