Wstęp
Ustawa z dnia 12 czerwca 2002 r. o zmianie ustawy o strażach gminnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 130, poz. 1190) zmienia przede wszystkim ustawę z dnia 29 sierpnia 1997 r. o strażach gminnych (Dz. U. Nr 123, poz. 779 oraz z 2002 r. Nr 113, poz. 984) oraz trzy inne ustawy: z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 z późn. zm.), z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 z późn. zm.) i z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 515 z późn. zm.). Ustawa z dnia 12 czerwca 2002 r. o zmianie ustawy o strażach gminnych oraz niektórych innych ustaw, została ogłoszona w dniu 24 lipca 2003 r. i wchodzi w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia, tj. z dniem 25 stycznia 2004 r. Nowelizuje ona w dość szerokim zakresie ustawę o strażach gminnych, która w chwili obecnej nie przystaje do obowiązujących regulacji prawnych (np. do przepisów Konstytucji RP, ustawy o broni i amunicji) oraz obecnego poziomu rozwoju straży gminnych. Oprócz tego bezpośrednim powodem podjęcia prac nad zmianą ustawy o strażach gminnych był raport NIK o wynikach kontroli funkcjonowania straży gminnych (miejskich) z 2001 r. Odpowiedni projekt ustawy przygotował utworzony przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji Zespół ds. Współpracy ze Strażami Gminnymi (Miejskimi).
Zaproponowane zmiany unowocześniają samą ustawę o strażach gminnych oraz wzmacniają funkcjonowanie straży gminnej (miejskiej) jako samorządowej formacji powoływanej do wykonywania zadań w zakresie ochrony porządku publicznego na terenie gminy. Do najistotniejszych zmian należą:
w zakresie funkcjonowania straży gminnych (miejskich):
przyznanie prawa do przetwarzania danych osobowych – bez wiedzy i zgody osoby, których dane te dotyczą - uzyskanych w wyniku wykonywania czynności podejmowanych w postępowaniu w sprawach o wykroczenia oraz uzyskanych z rejestrów, ewidencji i zbiorów, do których straż posiada dostęp,
ustanowienie dostępu do baz danych centralnej ewidencji pojazdów i centralnej ewidencji kierowców (tzw. CEPIK), oraz dostępu do danych ze zbiorów meldunkowych, zbioru PESEL oraz ewidencji wydanych i utraconych dowodów osobistych,
wprowadzenie obowiązku prowadzenia przez straże ewidencji etatów, wyposażenia w środki przymusu bezpośredniego oraz wyników działań straży,
zniesienie odrębnego trybu uznawania pojazdów straży za pojazdy uprzywilejowane,
w zakresie praw i obowiązków strażników:
odebranie prawa do użycia broni palnej gazowej z jednoczesnym umożliwieniem stosowania przez strażników paralizatorów elektrycznych,
przyznanie prawa do obserwowania i rejestrowania przy użyciu środków technicznych obrazu zdarzeń w miejscach publicznych (tzw. monitoring wizyjny),
przywrócenie prawa do podejmowania decyzji o przemieszczeniu lub usunięciu pojazdu z drogi na koszt właściciela w sytuacji pozostawienia pojazdu w miejscu, gdzie jest to zabronione i utrudnia ruch lub w inny sposób zagraża bezpieczeństwu,
przyznanie prawa do dodawania poleceń lub sygnałów uczestnikowi ruchu lub innej osobie znajdującej się na drodze,
rozszerzenie ochrony prawnej strażników,
ustanowienie odrębnych badań lekarskich i psychologicznych dla strażników i osób ubiegających się o przyjęcie do służby.
Omówienie poszczególnych postanowień ustawy z dnia 12 czerwca 2002 r. o zmianie ustawy o strażach gminnych oraz niektórych innych ustaw.
W ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. o strażach gminnych (Dz. U. Nr 123, poz. 779 oraz z 2002 r. Nr 113, poz. 984) wprowadza się następujące zmiany:
1) w art. 9:
a) po ust. 1 dodaje się ust. 1a w brzmieniu:
„1a. W związku z wykonywaniem swoich zadań straż współpracuje z Policją. W tym celu wójt, burmistrz (prezydent miasta) może zawierać z właściwym terytorialnie komendantem Policji porozumienie o współpracy straży i Policji.”,
b) ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„2. Minister właściwy do spraw wewnętrznych określi, w drodze rozporządzenia:
1) zakres i sposoby współpracy Policji ze strażami, uwzględniając możliwość zawierania porozumień między właściwym terytorialnie komendantem Policji, a wójtem, burmistrzem (prezydentem miasta),
2) zakres sprawowania przez Komendanta Głównego Policji nadzoru w zakresie fachowym nad działalnością straży, uwzględniając potrzebę zapewnienia stosowania przepisów prawnych dotyczących użycia i przechowywania broni palnej bojowej, środków przymusu bezpośredniego oraz wykonywania przez strażników czynności określonych w ustawie.”;
Zasadniczo treść ww. przepisu nie zmienia obecnego stanu prawnego wynikającego z przepisu art. 9 ustawy o strażach gminnych oraz wydanego na jego postawie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 kwietnia 1998 r. w sprawie zasad współpracy Policji ze strażami gminnymi oraz zakresu, w jakim Komendant Główny Policji sprawuje fachowy nadzór nad strażami i udziela im pomocy (Dz. U. Nr 49, poz. 309).
Celem poprawki było przede wszystkim dostosowanie upoważnienia do wydania rozporządzenia do wymogów przepisu art. 92 Konstytucji RP w zakresie określenia wytycznych dotyczących treści rozporządzenia.
Ustawodawca podnosi również rangę współpracy Policji i straży i zawieranych w tym celu porozumień pomiędzy wójtem, burmistrzem (prezydentem miasta) z właściwym terytorialnie komendantem Policji poprzez przeniesienie tej regulacji z aktu wykonawczego do ustawy. Przy okazji warto zauważyć iż zdaniem NIK „wyniki kontroli wskazują, iż nawiązanie współpracy Straży i Policji opartej o porozumienia zawierane na szczeblu lokalnym (przez prezydentów i burmistrzów z komendantami powiatowymi Policji) przyczyniały się do pogłębienia współpracy i usprawniały wspólne działania straży i Policji ukierunkowane na przeciwdziałanie zagrożeniom ładu, porządku i bezpieczeństwa publicznego” („Informacja o wynikach kontroli funkcjonowania straży gminnych (miejskich)”, Wrocław – lipiec- 2001 r.)
Mimo zmiany upoważnienia do wydania rozporządzenia przepis art. 6 niniejszej ustawy zachowuje w mocy dotychczasowe rozporządzenia do czasu wydania nowych aktów wykonawczych.
2) po art. 9 dodaje się art. 9a i 9b w brzmieniu:
„Art. 9a.1. Straż prowadzi ewidencję etatów, wyposażenia w środki przymusu bezpośredniego oraz wyników działań straży.
2. Minister właściwy do spraw wewnętrznych określi, w drodze rozporządzenia, zakres i sposób prowadzenia ewidencji, uwzględniając dane podlegające wpisowi oraz możliwość jej prowadzenia w systemie informatycznym.
Art. 9b. Komendanci straży, za pośrednictwem właściwego terytorialnie komendanta wojewódzkiego Policji, do dnia 15 lutego każdego roku, składają Komendantowi Głównemu Policji informacje o danych zawartych w ewidencji, o której mowa w art. 9a.”;
[ewidencja etatów, wyposażenia w środki przymusu bezpośredniego oraz wyników działań straży]
Przepis ten ustanawia nowy obowiązek dla straży zobowiązując je do prowadzenia odrębnej ewidencji dotyczącej etatów, wyposażenia w środki przymusu bezpośredniego oraz wyników działań straży. Szczegółowy zakres ewidencji oraz sposób jej prowadzenia zostanie określony przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych w drodze rozporządzenia. Komendanci straży, za pośrednictwem komendanta wojewódzkiego Policji, do 15 lutego każdego roku będą zobowiązani również do składania Komendantowi Głównemu Policji informacji o danych zawartych w ewidencji.
Realizacja tego obowiązku przez straże wymaga wydania aktu wykonawczego przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.
3) po art. 10 dodaje się art. 10a w brzmieniu:
„Art. 10a. Straż w celu realizacji ustawowych zadań może przetwarzać dane osobowe, z wyłączeniem danych ujawniających pochodzenie rasowe lub etniczne, poglądy polityczne, przekonania religijne lub filozoficzne, przynależność wyznaniową, partyjną lub związkową, jak również danych o stanie zdrowia, kodzie genetycznym, nałogach lub życiu seksualnym, bez wiedzy i zgody osoby, których dane te dotyczą, uzyskane:
1) w wyniku wykonywania czynności podejmowanych w postępowaniu w sprawach o wykroczenia,
2) z rejestrów, ewidencji i zbiorów, do których straż posiada dostęp na podstawie odrębnych ustaw.”
[przetwarzanie danych osobowych]
Powyższy przepis przyznaje strażom gminnym (miejskim) wprost prawo do przetwarzania danych osobowych, bez wiedzy i zgody osoby, których dane te dotyczą, ale wyłącznie w celu realizacji ustawowych zadań. Przetwarzanie takich danych dotyczy danych uzyskanych w wyniku wykonywania czynności podejmowanych w postępowaniu w sprawach o wykroczenia oraz z rejestrów, ewidencji i zbiorów, do których straż posiada dostęp na podstawie odrębnych ustaw.
Sens ww. przepisu nabiera pełnego znaczenia w świetle regulacji ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (t.j. Dz. U. z 2002 r. Nr 101, poz. 926, z późn. zm.). Obecnie straże gminne (miejskie) przetwarzają dane osobowe na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 4 tej ustawy powołując się na konieczność wykonywania określonych prawem zadań realizowanych dla dobra publicznego. Natomiast na podstawie przepisu art. 27 ust. 1 tej ustawy ustawodawca szczególną ochroną prawną obejmuje tzw. wrażliwe dane osobowe, tj. dane ujawniające pochodzenie rasowe lub etniczne, poglądy polityczne, przekonania religijne lub filozoficzne, przynależność wyznaniową, partyjną lub związkową, jak również danych o stanie zdrowia, kodzie genetycznym, nałogach lub życiu seksualnym oraz danych dotyczących skazań, orzeczeń o ukaraniu i mandatów karnych, a także innych orzeczeń wydanych w postępowaniu sądowym lub administracyjnym. Przetwarzanie takich danych, bez zgody osoby, której dane dotyczą jest możliwe jeżeli przepis szczególny innej ustawy na to zezwala. W związku z tym prawodawca ustanawiając prawo straży do przetwarzania danych osobowych, bez zgody osoby, których dane te dotyczą, wyłączył z tego prawa te dane wrażliwe, które nie są niezbędne do realizacji ustawowych zadań straży. Wyłącznie to obejmuje dane ujawniające pochodzenie rasowe lub etniczne, poglądy polityczne, przekonania religijne lub filozoficzne, przynależność wyznaniową, partyjną lub związkową, jak również dane o stanie zdrowia, kodzie genetycznym, nałogach lub życiu seksualnym. Wyłącznie to nie obejmuje jednak danych dotyczących skazań, orzeczeń o ukaraniu i mandatów karnych, a także innych orzeczeń wydanych w postępowaniu sądowym lub administracyjnym, ponieważ ich przetwarzanie jest potrzebne straży w celu realizacji ustawowych zadań. Przepis art. 57 § 3 pkt 7 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia wymaga bowiem, żeby wniosek o ukaranie składany przez straż gminną do sądu zawierał dane dotyczące uprzedniego skazania obwinionego za podobne przestępstwo lub wykroczenie, jeżeli oskarżyciel powołuje się na tę okoliczność. Dane te są również niezbędne przy ustalaniu przez organ orzekający wymiaru kary na podstawie art. 33 § 1 Kodeksu wykroczeń.
Straż będzie mogła przetwarzać dane osobowe, bez wiedzy i zgody osoby, których dane te dotyczą, uzyskane m.in. z rejestrów, ewidencji i zbiorów, do których straż posiada dostęp na podstawie odrębnych ustaw. Straż będzie posiadała dostęp do danych zawartych w: centralnej ewidencji pojazdów i centralnej ewidencji kierowców (tzw. CEPiK); zbiorach meldunkowych, zbiorze PESEL oraz ewidencji wydanych i utraconych dowodów osobistych; Krajowym Rejestrze Karnym; Krajowym Rejestrze Sądowym. Niniejsza ustawa wprowadza korzystniejsze regulacje w zakresie korzystania przez straże gminne (miejskie) ze zbiorów danych CEPIK i PESEL, dlatego zostaną one omówione w dalszej części.
Prawo dostępu do Krajowego Rejestru Karnego straże posiadają na podstawie art. 6 pkt 6 ustawy z dnia 14 maja 2000 r. o Krajowym Rejestrze Karnym (Dz. U. Nr 50, poz. 580 z późn. zm.) jako organ prowadzący postępowanie sprawdzające (wyjaśniające). Z kolei Krajowy Rejestr Sądowy, zgodnie z przepisem art. 8 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2001 r., Nr 17, poz. 209 z późn. zm.), jest jawny i każdy ma prawo dostępu do danych zawartych w Rejestrze.
4) w art. 12:
a) w ust. 1:
- pkt 5 i 6 otrzymują brzmienie:
„5) dokonywania czynności wyjaśniających, kierowania wniosków o ukaranie do sądu, oskarżania przed sądem i wnoszenia środków odwoławczych – w trybie i zakresie określonymi w Kodeksie postępowania w sprawach o wykroczenia,
6) usuwania pojazdów i ich unieruchamiania przez blokowanie kół w przypadkach, zakresie i trybie określonymi w przepisach o ruchu drogowym,”,
Zmiana w treści art. 12 ust. 1 pkt 5 ustawy o strażach gminnych, wynika z konieczności jego dostosowania do zmian wprowadzonych ustawą z dnia 24 sierpnia 2001 r - Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (Dz. U. Nr 106, poz. 1148), który wprowadził bardzo istotne zmiany w postępowaniu w sprawach wykroczenia. Kodeks zmienił nazwę prowadzonych dotychczas „czynności sprawdzających” na „czynności wyjaśniające” oraz zniósł kolegia do spraw wykroczeń i przekazał orzecznictwo w sprawach o wykroczenia sądom. Dlatego też niezbędne jest odwołanie się w art. 12 ust. 1 pkt 5 ustawy o strażach gminnych do właściwych instytucji przewidzianych w nowym Kodeksie postępowania w sprawach o wykroczenia.
Zmiana art. 12 ust. 1 pkt 6 ustawy o strażach gminnych polega na pełniejszym zastosowaniu ustawy - Prawo o ruchu drogowym w sytuacji wykonywania przez strażników prawa do usuwania pojazdów i blokowania ich kół.
- w pkt 9 kropkę na końcu zastępuje się przecinkiem i dodaje się pkt 10 w brzmieniu:
„10) obserwowania i rejestrowania przy użyciu środków technicznych obrazu zdarzeń w miejscach publicznych.”;
[monitoring wizyjny]
Powyższy przepis przyznaje strażnikom gminnym (miejskim) prawo do obserwowania i rejestrowania przy użyciu środków technicznych obrazu zdarzeń w miejscach publicznych (tzw. prawo do monitoringu wizyjnego). Prawo to obejmuje obserwowanie i rejestrowanie obrazu zdarzeń, ale bez dźwięku towarzyszącego tym zdarzeniom i dotyczy tylko miejsc publicznych. Odnośnie rejestrowania obrazu należy mieć na uwadze fakt, że kamery moniturujące miejsca publiczne umożliwiają identyfikację konkretnych osób, w związku z czym, wydaje się, że informacje zarejestrowane przez takie kamery podlegają ochronie prawnej na zasadach określonych w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (t.j. Dz. U. z 2002 r., Nr 101, poz. 926).
b) ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„2. Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, zakres i sposób wykonywania czynności, o których mowa w ust. 1 pkt 2, 3 i 8-10, uwzględniając potrzebę zapewnienia odpowiedniej skuteczności podejmowanych przez strażnika czynności, a także potrzebę ochrony dóbr osobistych oraz wolności i praw człowieka i obywatela.”;
W porównaniu do obecnej regulacji zmiana ww. przepisu uzupełnia delegację ustawową do wydania rozporządzenia o wytyczne dotyczące treści aktu, wymagane przez art. 92 Konstytucji. Zakres i sposób wymienionych czynności powinien z jednej strony zapewnić skuteczne działanie strażników, a z drugiej powinien uwzględniać ochronę dóbr osobistych człowieka oraz jego praw i wolności.
Nowelizacja rozszerza również zakres przedmiotowy rozporządzenia. Oprócz określenia zakresu i sposobu wykonywania dotychczasowych czynności rozporządzenie powinno określić również zakres i sposób wykonywania nowo przyznanego prawa do obserwowania i rejestrowania przy użyciu środków technicznych obrazu zdarzeń w miejscach publicznych.
5) uchyla się art. 13;
[pojazdy uprzywilejowane]
Uchylany przepis upoważnia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji do wydania rozporządzenia określającego tryb i zasady uznawania pojazdów straży za pojazdy uprzywilejowane. Brak delegacji ustawowej spowoduje automatycznie utratę mocy obowiązującej wydanego na jej podstawie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 marca 1998 r. w sprawie trybu i zasad uznawania pojazdów straży gminnych za pojazdy uprzywilejowane (Dz. U. Nr 34, poz. 192).
Konsekwencją tej zmiany będzie zniesienie odrębnego trybu i zasad uznawania pojazdów straży za pojazdy uprzywilejowane i zastosowanie w tym zakresie zasad ogólnych wynikających z przepisu art. 53 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2003 r., Nr 58, poz. 515).
Zgodnie z przepisem art. 53 ust. 1 pkt 12 ustawy – Prawo o ruchu drogowym pojazdem uprzywilejowanym w ruchu drogowym może być pojazd samochodowy jednostki, jeżeli jest używany w związku z ratowaniem życia lub zdrowia ludzkiego – na podstawie zezwolenia ministra właściwego do spraw wewnętrznych. Mimo zmiany podstawy prawnej zasady uznawania pojazdów straży za pojazdy uprzywilejowane w istocie będą zbliżone, ponieważ ww. rozporządzenie Ministra SWiA odsyłała bezpośrednio właśnie do przepisu art. 53 ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Zniesiony zostanie jednocześnie (określony w rozporządzeniu) limit 30% pojazdów danej straży, które mogą zostać uznane za pojazdy uprzywilejowane. Natomiast w zakresie trybu uznawania pojazdów straży za pojazdy uprzywilejowane zastosowanie będą miały przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.
Na podstawie dotychczasowego rozporządzenia w sprawie trybu i zasad uznawania pojazdów straży gminnych za pojazdy uprzywilejowane, wniosek o wydanie zezwolenia składa zarząd gminy za pośrednictwem komendanta wojewódzkiego Policji. Zmiana stanu prawnego spowoduje, że wniosek o wydanie zezwolenia będzie należało składać zgodnie z ogólnymi zasadami, tj. bezpośrednio do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.
Odrębnego wyjaśnienia wymaga również kwestia ważności dotychczas wydanych decyzji w sprawie uznania pojazdu straży za pojazd uprzywilejowany. Zgodnie z zasadą trwałości decyzji ostatecznych, wyrażoną w przepisie art. 16 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, dotychczasowe decyzje w sprawie uznania pojazdów straży za pojazdy uprzywilejowane, mimo zmiany stanu prawnego, zachowają ważność. Powyższy przepis stanowi bowiem, że decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub w ustawach szczególnych. Podstawowym celem zasady trwałości decyzji ostatecznych jest ochrona praw nabytych przez strony na mocy decyzji ostatecznych. Takie decyzje mogą być uchylane bądź zmieniane tylko na podstawie przepisów rozdziałów 12 (wznowienie postępowania) i 13 (uchylenie, zmiana oraz stwierdzenie nieważności decyzji) działu II k.p.a. Należy zauważyć, że uchylenie podstawy prawnej, na mocy której były wydawane decyzje nie stanowi przesłanki do uchylenia, zmiany i stwierdzenia nieważności takich decyzji czy wznowienia postępowania.
6) w art. 14:
a) w ust. 2 pkt 5 i 6 otrzymują brzmienie:
„5) paralizatory elektryczne, na które jest wymagane pozwolenie na broń w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. Nr 53, poz. 549, z 2001 r. Nr 27, poz. 298, z 2002 r. Nr 74, poz. 676 i Nr 117, poz. 1007 oraz z 2003 r. Nr 52, poz. 451 i Nr 80, poz. 718),
6) ręczne miotacze gazu.”,
b) ust. 5 otrzymuje brzmienie:
„5. Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, przypadki, sposoby i tryb użycia przez strażnika środków przymusu bezpośredniego w sposób zapewniający minimalne skutki ich użycia, z uwzględnieniem sposobu dokumentowania faktu ich użycia oraz zakresu udzielania pierwszej pomocy i zapewniania pomocy lekarskiej. Rozporządzenie powinno określić również sposób przechowywania i rejestrowania tych środków.”;
Powyższe przepisy wprowadzają zasadnicze zmiany w uzbrojeniu strażników. Po pierwsze z dniem wejścia w życie niniejszej ustawy strażnicy całkowicie stracą prawo do używania broni palnej gazowej. Można przy tym zauważyć, że prawo do używania broni palnej gazowej zostało bardzo ograniczone już z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, która zakwalifikowała broń gazową do broni palnej. Według definicji zawartej w art. 4 ust. 1 ww. ustawy, pod pojęciem broni należy rozumieć m.in. broń palną, w tym broń bojową, myśliwską, sportową, gazową, alarmową i sygnałową, a także miotacze gazu obezwładniającego i przedmioty przeznaczone do obezwładniania osób za pomocą energii elektrycznej. Stąd od momentu wejścia w życie ustawy o broni i amunicji strażnik mógł być uzbrojony w broń palną gazową, tak samo jak w broń palną bojową, wyłącznie w przypadkach wykonywania zadań wymienionych w art. 11 pkt 5 i 9 ustawy o strażach gminnych.
Po drugie ustawodawca umożliwi strażnikom stosowanie paralizatorów elektrycznych, na które jest wymagane pozwolenie na broń.
Ustawodawca rezygnuje z dotychczasowego rozwiązania odsyłającego do przepisów o Policji w zakresie użycia przez strażników środków przymusu bezpośredniego i w to miejsce wprowadza odrębne upoważnienie dla Rady Ministrów do wydania rozporządzenia określającego przypadki, sposoby i tryb użycia przez strażnika środków przymusu bezpośredniego (w tym paralizatorów elektrycznych) oraz sposób przechowywania i rejestrowania tych środków. Z chwilą wydania takiego rozporządzenia umożliwi to strażnikom stosowanie paralizatorów elektrycznych. Bowiem obecna regulacja odsyłająca do przepisów o Policji sprawia, że w praktyce strażnicy nie mogą korzystać z ustawowo przyznanych im paralizatorów elektrycznych, ponieważ nie przysługują one policjantom.
Ustawa o broni i amunicji rozróżnia dwa rodzaje paralizatorów: na które konieczne jest pozwolenie oraz paralizatory, których posiadanie nie wymaga uzyskania pozwolenia. Cytowana ustawa zalicza jednakże obydwa rodzaje paralizatorów do broni. Mając na uwadze fakt, iż paralizator jest środkiem przymusu bezpośredniego przypisanym straży ustawodawca uznał za zasadne wyposażenie tej formacji w paralizatory, na które wymagane jest pozwolenie na broń (paralizatory te będą posiadały świadectwo broni). Rozwiązanie takie jest przyjęte w stosunku do innych formacji i uniemożliwia posiadanie w służbie paralizatorów nabytych bez uzyskiwania stosownych pozwoleń przez członków tych formacji.
7) w art. 15 ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„1. Straży może być wydane świadectwo broni, na zasadach określonych w przepisach art. 29 oraz art. 31 ust. 1 ustawy o broni i amunicji, na broń palną bojową do wykonywania zadań określonych w art. 11 pkt 5 i 9 oraz na paralizatory elektryczne.”;
8) art. 16 otrzymuje brzmienie:
„Art. 16. 1. Dopuszczenie strażnika do wykonywania zadań z bronią palną bojową i paralizatorem elektrycznym następuje na wniosek komendanta straży, w drodze decyzji administracyjnej, wydanej przez właściwy organ Policji.
2. W zakresie zasad dopuszczenia strażnika do posiadania broni palnej bojowej i paralizatora elektrycznego stosuje się odpowiednio przepisy art. 30 ustawy o broni i amunicji.”;
9) art. 17 otrzymuje brzmienie:
„Art. 17. Strażnik, o którym mowa w art. 16, na polecenie właściwego komendanta straży, może być wyposażony w broń palną bojową na czas wykonywania zadań określonych w art. 11 pkt 5 i 9.”;
Zmiany wynikające z ww. przepisów mają przede wszystkim na celu dostosowanie przepisów ustawy o strażach gminnych dotyczących broni do regulacji wprowadzonych ustawą o broni i amunicji. Wprowadzone zmiany zobowiązują do odpowiedniego stosowania określonych przepisów ustawy o broni i amunicji. Dodatkowo - ze względu na przyznanie strażnikom prawa do używania paralizatorów elektrycznych, na które jest wymagane pozwolenie na broń – przepis art. 15 (dotyczący zasad wydawania świadectwa broni) i 16 (dotyczący dopuszczenia do wykonywania zadań z bronią) objął swoim zakresem regulacji nie tylko broń palną bojową, ale również na takich samych zasadach paralizatory elektryczne.
Natomiast w wyniku przyjętej przez ustawę o broni i amunicji nowej terminologii określenie „broń palna krótka” zostanie zastąpiona terminem „broń palna bojowa”.
10) art. 18 otrzymuje brzmienie:
"Art. 18. 1. Jeżeli środki przymusu bezpośredniego wymienione w art. 14 ust. 2 okazały się niewystarczające lub ich użycie ze względu na okoliczności danego zdarzenia nie jest możliwe, strażnik ma prawo użycia broni palnej bojowej, przy wykonywaniu zadań określonych w art. 11 pkt 5 i 9:
1) w celu odparcia bezpośredniego i bezprawnego zamachu na życie lub zdrowie strażnika lub innej osoby,
2) przeciwko osobie, która nie zastosowała się do wezwania do natychmiastowego porzucenia broni lub innego niebezpiecznego narzędzia, którego użycie zagrozić może życiu lub zdrowiu strażnika lub innej osoby,
3) przeciwko osobie, która usiłuje bezprawnie, przemocą odebrać broń palną bojową strażnikowi,
4) w celu odparcia gwałtownego, bezpośredniego i bezprawnego zamachu na konwój ochraniający przedmioty wartościowe lub wartości pieniężne.
2. Użycie broni palnej bojowej powinno następować w sposób wyrządzający możliwie najmniejszą szkodę osobie, przeciwko której użyto broni i nie może zmierzać do pozbawienia jej życia, a także narażać na niebezpieczeństwo utraty życia lub zdrowia innych osób.
3. Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki, tryb i sposób postępowania w przypadku użycia broni palnej bojowej przez strażników, mając na względzie zapewnienie minimalnych skutków jej użycia, a także uwzględniając udokumentowanie przypadku użycia broni palnej bojowej oraz sposób udzielenia pierwszej pomocy i zapewnienia pomocy lekarskiej.
4. Minister właściwy do spraw wewnętrznych określi, w drodze rozporządzenia, warunki przydziału broni palnej bojowej i amunicji do tej broni oraz warunki przechowywania i ewidencjonowania broni i amunicji przez straż, z uwzględnieniem warunków określonych w przepisach dotyczących broni i amunicji.";
Tak samo jak we wcześniejszych przepisach dotyczących broni termin „broń palna krótka” zostaje zastąpiony terminem „broń palna bojowa”.
Nowela modyfikuje czwarty przypadek użycia broni palnej bojowej. Do tej pory strażnik miał prawo do użycia broni palnej bojowej m.in. w celu odparcia gwałtownego, bezpośredniego i bezprawnego zamachu na wykonywany konwój dokumentów, przedmiotów wartościowych lub wartości pieniężnych. Z dniem wejścia w życie nowelizacji strażnik będzie mógł użyć broni palnej bojowej m.in. w celu odparcia gwałtownego, bezpośredniego i bezprawnego zamachu na konwój ochraniający przedmioty wartościowe lub wartości pieniężne. A więc strażnik nie będzie mógł użyć broni palnej bojowej w celu odparcia gwałtownego, bezpośredniego i bezprawnego zamachu na wykonywany konwój dokumentów, tzn. zamach na konwój dokumentów nie stanowi samoistnej przesłanki do użycia broni.
Zmiany w delegacjach ustawowych określonych w przepisach art. 18 ust. 3 i 4 ustawy polegają przede wszystkim na określeniu wytycznych wymaganych przez art. 92 Konstytucji.
11) art. 19 otrzymuje brzmienie:
„Art. 19. Strażnik, który podjął decyzję o użyciu broni palnej bojowej, powinien postępować ze szczególna rozwagą, traktując broń jako ostateczny środek działania.”;
Treść ww. przepisu pozostaje bez zmian, z wyjątkiem uściślenia terminu „broń” do broni palnej bojowej.
12) art. 23 otrzymuje brzmienie:
„Art. 23. W związku z wykonywaniem czynności służbowych strażnik korzysta z ochrony prawnej przewidzianej dla funkcjonariuszy publicznych.”;
[ochrona prawna]
Przepis ten rozszerza ochronę prawną strażników. Strażnicy będą korzystali z ochrony prawnej przewidzianej dla funkcjonariuszy publicznych w związku z wykonywaniem czynności służbowych. Analogiczne rozwiązanie posiadają policjanci. Dotychczas strażnik korzystał z ochrony prawnej przewidzianej dla funkcjonariuszy publicznych przy wykonywaniu czynności służbowych.
13) po art. 24 dodaje się art. 24a w brzmieniu:
„Art. 24a. 1. Strażnicy oraz osoby ubiegające się o przyjęcie do służby w straży podlegają obowiązkowym badaniom lekarskim i psychologicznym.
2. Minister właściwy do spraw zdrowia, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw wewnętrznych, określi, w drodze rozporządzenia, zakres, tryb i częstotliwość przeprowadzania badań lekarskich i psychologicznych osób ubiegających się o przyjęcie do służby oraz pełniących służbę w strażach gminnych, a także jednostki uprawnione do przeprowadzania badań. Rozporządzenie powinno zapewnić warunki do prawidłowego stwierdzenia przez lekarza istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania czynności strażnika.”;
[badania lekarskie i psychologiczne]
Ww. przepis wprowadza bardzo istotną zmianę dla samych strażników. Ustanawia on bowiem odrębne badania lekarskie i psychologiczne dla osób ubiegających się o przyjęcie do służby w strażach gminnych (miejskich) oraz strażników. Badania będą miały na celu ustalenie zdolności fizycznej i psychicznej do pełnienia służby w straży. Dotychczas w stosunku do strażników były stosowane ogólne zasady badań lekarskich wynikające z Kodeksu pracy. Nowością będą przede wszystkim, właściwe dla innych służb (np. Policji), badania psychologiczne. Zakres, tryb i częstotliwość badań lekarskich i psychologicznych zostaną określone w rozporządzeniu ministra właściwego do spraw zdrowia.
Celem wprowadzenia odrębnych badań lekarskich i psychologicznych dla strażników jest podniesienie poziomu zdrowia strażników. Wydaje się, iż zwykłe badania profilaktyczne pracowników na podstawie Kodeksu pracy nie pozwalają na prawidłową ocenę zdolności fizycznej i psychicznej do służby w strażach gminnych. Strażnicy gminni przy wykonywaniu swoich zadań w zakresie ochrony porządku publicznego mogą bowiem wkraczać w sferę podstawowych wolności i praw człowieka i obywatela włącznie z prawem użycia środków przymusu bezpośredniego, w związku z czym zakres badań profilaktycznych strażników gminnych powinien być zdecydowanie szerszy od zwykłych badań profilaktycznych pracowników na podstawie Kodeksu pracy.
Na konieczność ustanowienia odrębnych badań lekarskich i psychologicznych osób ubiegających się o przyjęcie do służby oraz pełniących służbę w strażach gminnych zwracała uwagę Najwyższa Izba Kontroli w „Informacji o wynikach kontroli funkcjonowania straży gminnych (miejskich)” z 2001 r. Zdaniem NIK „ ... dotychczasowe uregulowania prawne określające wymogi zatrudnienia strażników, zwłaszcza co do sprawności pod względem fizycznym i psychicznym, ocenianej na zasadach ogólnych, są niewystarczające. Stres związany z wykonywaniem zadań oraz uprawnienia strażników do stosowania w określonych sytuacjach środków przymusu bezpośredniego i broni palnej wskazują, iż ocena sprawności pod względem fizycznym i psychicznym, powinna być dokonywana według zasad ustalających zdolności fizycznej i psychicznej do służby w państwowych formacjach uzbrojonych albo pracowników ochrony o których mowa w ustawie z 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia.”.
Zgodnie natomiast z przepisem przejściowym (art. 5 ustawy) orzeczenia lekarskie o braku przeciwwskazań do wykonywania prac na określonym stanowisku, wydane na podstawie dotychczasowych przepisów strażnikom lub osobom ubiegającym się o przyjęcie do służby w strażach, zachowują ważność. W związku z tym wszystkie ww. orzeczenia lekarskie wydane do dnia 24 stycznia 2003 r., na podstawie dotychczasowych przepisów, są ważne przez okres, na który zostały wystawione.
14) art. 25 otrzymuje brzmienie:
„Art. 25. 1 Strażnika zatrudnia się na czas określony nie dłuższy niż 12 miesięcy, w ramach którego odbywa on szkolenie podstawowe.
2. Zatrudnienie strażnika na czas nieokreślony może nastąpić po ukończeniu przez niego z wynikiem pozytywnym szkolenia podstawowego.
3. W uzasadnionych przypadkach można odstąpić od zatrudnienia strażnika na czas określony, jeżeli posiada on odpowiednie przygotowanie do pracy w straży.
4. Minister właściwy do spraw wewnętrznych określi, w drodze rozporządzenia, minimalny zakres programu szkolenia podstawowego strażników gminnych, warunki i zakres udziału Policji w szkoleniu podstawowym, sposób powoływania, skład i tryb działania komisji egzaminacyjnych, kwalifikacje członków komisji, obowiązki przewodniczącego komisji, formę egzaminu oraz organ właściwy do wydania świadectwa złożenia egzaminu i wzór świadectwa. Rozporządzenie powinno uwzględniać potrzebę zapewnienia odpowiedniego poziomu wyszkolenia strażników i jednolitości minimum programowego, zakres wiedzy teoretycznej i praktyki niezbędnej do wykonywania obowiązków strażnika oraz poprawność przebiegu i rzetelność oceny egzaminowanych.”;
[szkolenie podstawowe]
W porównaniu do obowiązującego stanu prawnego nowelizuje się ust. 4 tego artykułu oraz zastępuje się termin „przeszkolenie podstawowe „terminem „szkolenie podstawowe”.
Potrzeba zmiany art. 25 ust. 4 ustawy o strażach gminnych wiąże się z zasadniczymi wątpliwościami odnośnie konstytucyjności obecnej regulacji. W powołanym przepisie Komendant Główny Policji otrzymał uprawnienie do określania założeń programowych i metodycznych przeszkolenia podstawowego strażników, mimo że straże gminne (miejskie) nie podlegają zwierzchnictwu Komendanta Głównego Policji. Powyższe uprawnienie Komendant Główny Policji może zrealizować jedynie w formie zarządzenia będącego aktem o charakterze wewnętrznym.
Natomiast w myśl art. 87 ust. 1 oraz art. 92 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, problematyka ta może być regulowana wyłącznie w ustawie lub rozporządzeniu wydanym przez organ wskazany w Konstytucji. Zgodnie z Konstytucją Komendant Główny Policji nie posiada kompetencji do wydawania rozporządzeń i w konsekwencji nie może stanowić źródeł prawa powszechnie obowiązującego. Nowelizacja tego przepisu zawiera więc delegację ustawową do wydania przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych rozporządzenia określającego minimalny zakres programu szkolenia podstawowego strażników gminnych, udział Policji w tym szkoleniu, działalność komisji egzaminacyjnych oraz formę egzaminu. Zmiana powyższego przepisu wymusza jednocześnie skreślenie, w art. 3 pkt 2 niniejszej ustawy, art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, który przyznaje Komendantowi Głównemu Policji prawo do określania zasad szkolenia strażników gminnych.
15) uchyla się art. 28.
Uchylany art. 28 ustawy stanowi, że strażnik, który przy wykonywaniu zadań przekroczył uprawnienia lub nie dopełnił obowiązku, naruszając w ten sposób dobra osobiste obywatela, podlega karze pozbawienia wolności do lat 5. Przepis ten wprowadził nieuzasadnioną surowszą odpowiedzialność strażnika niż innych funkcjonariuszy publicznych (np. policjantów).
Strażnicy gminni (miejscy) będą ponosili odpowiedzialności, tak jak inni funkcjonariusze publiczni, na ogólnych zasadach wynikających z przepisu art. 231 kodeksu karnego. Bowiem zgodnie z art. 115 § 13 pkt 4 kodeksu karnego funkcjonariuszem publicznym jest również pracownik samorządu terytorialnego, w tym strażnik gminny.
Podobnie uregulowana była kwestia odpowiedzialności funkcjonariuszy Policji, UOP oraz Straży Granicznej. Jednakże art. 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Przepisy wprowadzające Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 554) skreślił art. 142 ustawy o Policji, art. 125 ustawy o Urzędzie Ochrony Państwa oraz art. 144 ustawy o Straży Granicznej, które były prawie identyczne z treścią obecnego przepisu art. 28 ustawy o stażach gminnych.
Art. 2
W ustawie z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 i Nr 110, poz. 1189, 2002 r. Nr 74, poz. 676 i Nr 78, poz. 716 oraz z 2003 r. Nr 128, poz. 1176) w art. 44h w ust. 1 pkt 2 otrzymuje brzmienie:
„2) organom Policji, Straży Granicznej, Służbie Więziennej, Wojskowym Służbom Informacyjnym, Żandarmerii Wojskowej, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu i strażom gminnym (miejskim),”.
[PESEL]
Straże gminne uzyskają nieodpłatny dostęp do danych ze zbiorów meldunkowych, zbioru PESEL oraz ewidencji wydanych i utraconych dowodów osobistych, jeżeli są niezbędne do realizacji ustawowych zadań. Obecnie straże gminne jako komunalne jednostki organizacyjne posiadają jedynie fakultatywny i odpłatny dostęp do tych baz.
Należy podkreślić, że dane zawarte w ww. bazie będą udostępniane strażom gminnym tylko i wyłącznie jeżeli będą one niezbędne do realizacji ustawowych zadań straży, np. w celu ustalenia sprawców wykroczeń, czy wypełnienia wniosku o ukaranie do sądu, który powinien zawierać m.in. imię i nazwisko oraz adres obwinionego, a także inne dane niezbędne do ustalenia jego tożsamości. Uprawnienie to powinno usprawnić wykonywanie przez strażników ustawowych zadań.
Art. 3
W ustawie z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58, Nr 19, poz. 185, Nr 74, poz. 676, Nr 81, poz. 731, Nr 113, poz. 984, Nr 115, poz. 996, Nr 153, poz. 1271, Nr 176, poz. 1457 i Nr 200, poz. 1688 oraz z 2003 r. Nr 90, poz. 884, Nr 113, poz. 1070 i Nr 130, poz. 1188) wprowadza się następujące zmiany:
1) w art. 6d w ust. 1 po wyrazie „powołuje” dodaje się wyrazy „i odwołuje”;
[odwoływanie komendanta komisariatu Policji]
Powyższa zmiana nie jest związana z funkcjonowaniem straży gminnych, niemniej dotyczy wpływu organu wykonawczego gminy na obsadę stanowiska komendanta komisariatu Policji. Zgodnie z obecnym brzmieniem art. 6d w ust. 1 ustawy o Policji, komendanta komisariatu Policji powołuje komendant powiatowy (miejski) Policji po zasięgnięciu opinii właściwego terytorialnie wójta (burmistrza lub prezydenta miasta) lub wójtów. Po wejściu w życie niniejszej ustawy wójt (burmistrz lub prezydent miasta) będzie również opiniował odwołanie przez komendanta powiatowego (miejskiego) Policji komendanta komisariatu Policji. Zmiana ta ujednolica zasady udziału organów administracji ogólnej na poziomie województwa, powiatu i gminy w zakresie powoływania i odwoływania właściwych komendantów (i kierowników) Policji.
2) w art. 7 w ust. 1 uchyla się pkt 4.
Zgodnie z obecnym brzmieniem art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, Komendant Główny Policji określa szczegółowe zasady szkolenia strażników gminnych (miejskich). Uchylenie tego przepisu związane jest ze zmianą art. 25 ust. 4 ustawy o strażach gminnych (patrz wyżej).
Art. 4
W ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 515 i Nr 124, poz. 1152) wprowadza się następujące zmiany:
1) w art. 6 w ust. 1 po pkt 3b dodaje się pkt 3c w brzmieniu:
„3c) strażnik gminny (miejski);”;
[prawo do dawania poleceń lub sygnałów uczestnikom ruchu lub innej osobie znajdującej się na drodze]
Prawo do dawania przez strażników gminnych poleceń lub sygnałów uczestnikom ruchu lub innej osobie znajdującej się na drodze jest czynnością z zakresu kierowania ruchem drogowym opisaną w dziale II ruch drogowy ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Powyższe prawo nie jest natomiast uprawnieniem z zakresu kontroli ruchu drogowego, z którym związane jest prawo do zatrzymywania pojazdu, legitymowania, sprawdzania dokumentów, sprawdzania pojazdu itd. opisane w Dziale V Kontrola ruchu drogowego ustawy – Prawo o ruchu drogowym.
Prawo do dawania poleceń lub sygnałów uczestnikom ruchu lub innej osobie znajdującej się na drodze posiadają nie tylko odpowiednie służby (np. Policja, Straż Graniczna, Inspekcja Transportu Drogowego, kontrola skarbowa), ale także pracownik kolejowy na przejeździe kolejowym, pracownik zarządu drogi lub inna osoba wykonująca roboty na drodze, osoba nadzorująca bezpieczne przejście dzieci przez jezdnię, kierujący autobusem szkolnym w miejscach postoju związanych z wsiadaniem lub wysiadaniem dzieci. Dodatkowo rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 4 maja 1999 r. w sprawie kierowania ruchem drogowym (Dz. U. Nr 48, poz. 481 z późn. zm.) przyznaje takie prawo również innym kategoriom osób, np. osobom odpowiedzialnym za utrzymanie porządku podczas przemarszu procesji, pielgrzymki i konduktu pogrzebowego, strażakom PSP, umundurowanym żołnierzom BOR, umundurowanym pracownikom nadzoru komunikacji miejskiej.
Należy szczególnie podkreślić, iż zgodnie z § 2 ust. 3 ww. rozporządzenia, osoby wymienione w tym rozporządzeniu oraz osoby o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 3-6 ustawy – Prawo o ruchu drogowym (w tym zakresie mieściłyby się również straże gminne/miejskie) kierują ruchem, wydając polecenia lub sygnały, jedynie w celu krótkotrwałego zamknięcia lub otwarcia ruchu na drodze.
Istotą tego uprawnienia jest zapewnienie większego bezpieczeństwa ruchu drogowego. Uprawnienie to powinno być stosowane, jeżeli istnieje potrzeba chwilowego wstrzymania ruchu na drodze, np. w sytuacji wypadku drogowego, przejścia grupy dzieci przez ulicę, zawalenia się drzewa na ulicę, czy wystąpienia innej przeszkody na drodze zagrażającej życiu lub zdrowiu uczestników ruchu drogowego.
Znaczenie poleceń i sygnałów dawanych przez osoby kierujące ruchem określają przepisy w sprawie znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu.
2) w art. 80c w ust. 1 po pkt 10 dodaje się pkt 10a w brzmieniu:
„10a) strażom gminnym (miejskim);”;
3) w art. 100c w ust. 1 po pkt 8 dodaje się pkt 8a w brzmieniu:
„8a) strażom gminnym (miejskim);”;
[CEPiK]
Powyższe przepisy- nowelizujące art. 80c i art.100 c ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 515 z późn. zm.) - ustanawiają dostęp straży gminnych (miejskich) do centralnej ewidencji pojazdów oraz do centralnej ewidencji kierowców (tzw. CEPIK).Dane lub informacje zgromadzone w tych ewidencjach będą udostępniane strażom o ile są one niezbędne do realizacji ustawowych zadań straży. Przyznanie strażom prawa dostępu do danych z CEPiK związane jest przede wszystkim ze ściganiem sprawców wykroczeń drogowych. Uprawnienie to - tak jak w przypadku dostępu do bazy PESEL - powinno usprawnić wykonywanie przez strażników ustawowych zadań.
4) w art. 130a ust. 4 otrzymuje brzmienie:
„4. Decyzję o przemieszczeniu lub usunięciu pojazdu z drogi podejmuje:
1) policjant - w sytuacjach, o których mowa w ust. 1-3;
2) strażnik gminny (miejski) - w sytuacji, o której mowa w ust. 1 pkt 1;
3) osoba dowodząca akcją ratowniczą - w sytuacji, o której mowa w ust. 3.”.
Powyższy przepis przywraca strażnikom prawo do podejmowania decyzji o przemieszczeniu lub usunięciu pojazdu z drogi na koszt właściciela w sytuacji pozostawienia pojazdu w miejscu, gdzie jest to zabronione i utrudnia ruch lub w inny sposób zagraża bezpieczeństwu. Uprawnienie to straże gminne utraciły, z dniem 1 stycznia 2002 r., w wyniku dodania art. 130a do ustawy Prawo o ruchu drogowym, który przyznał prawo do podejmowania decyzji o przemieszczeniu lub usunięciu pojazdu z drogi jedynie policjantom i osobom dowodzącym akcją ratowniczą. Jednakże ciągły wzrost liczby uczestników ruchu drogowego wiążący się z brakiem miejsc postojowych, powoduje - w szczególności w centrach dużych miast - powszechne niestosownie się kierujących do przepisów regulujących zasady zatrzymania i postoju pojazdów. Wykorzystanie potencjału straży gminnych w tym zakresie może przyczynić się do poprawy bezpieczeństwa w ruchu drogowym.
Art. 5.
1. Świadectwa ukończenia przeszkolenia podstawowego oraz orzeczenia lekarskie o braku przeciwwskazań do wykonywania prac na określonym stanowisku, wydane na podstawie dotychczasowych przepisów strażnikom lub osobom ubiegającym się o przyjęcie do służby w strażach gminnych, zachowują ważność.
2. Strażnicy, którzy w dniu wejścia w życie ustawy odbywają przeszkolenie podstawowe, kończą je według przepisów dotychczasowych.
Przepis przejściowy zachowuje w mocy wydane na podstawie dotychczasowych przepisów (obowiązujących do dnia 24 stycznia 2004 r.) świadectwa ukończenia przeszkolenia podstawowego oraz orzeczenia lekarskie o braku przeciwwskazań do wykonywania prac na określonym stanowisku. Natomiast w sytuacji gdy w dniu wejścia w życie ustawy (tj. 25 stycznia 2004 r.) strażnicy są w trakcie odbywania przeszkolenia podstawowego, wówczas kończą je na dotychczasowych zasadach.
Art. 6.
Przepisy wykonawcze, wydane przed dniem wejścia w życie ustawy na podstawie upoważnień zawartych w ustawie powołanej w art. 1 i zmienionych niniejszą ustawą, zachowują moc do czasu wydania przepisów wykonawczych na podstawie upoważnień w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
Zmiana upoważnień do wydania aktów wykonawczych powoduje konieczność wydania nowych rozporządzeń zgodnych z nowym brzmieniem delegacji ustawowych. Jednak do czasu ich wydania przepisy wykonawcze wydane przed dniem wejścia w życie pozostają w mocy.
Art. 7.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia.
Ustawa została ogłoszona w dniu 24 lipca 2003r. i wchodzi w życie z dniem 25 stycznia 2004 r.
Zastrzeżenie: przedmiotowy dokument jest materiałem informacyjnym i nie stanowi wiążącej wykładni autentycznej przepisów ustawy o zmianie ustawy o strażach gminnych oraz niektórych innych ustaw
|
|